Incassokosten berekenen 2026: BIK-staffel, deurwaarder en wettelijke rente uitgelegd
-
ph_bloc_intro_page_type_guide
-
Leestijd: 3 min
-
Incasso
Inhoud
Als een factuur niet tijdig wordt betaald, wilt u de wanbetaler motiveren om zo snel mogelijk te betalen. Een aanmaning tot betaling – gekoppeld aan incassokosten – is hiervoor een effectief en wettelijk toegestaan middel. In Nederland zijn de buitengerechtelijke incassokosten wettelijk vastgelegd in een staffel via het Besluit vergoeding voor buitengerechtelijke incassokosten (Stb. 2012/141, gewijzigd per 1 oktober 2024) – zodat u als schuldeiser precies weet welke kosten u bij de schuldenaar in rekening mag brengen. Laut Rechtspraak.nl (2026) worden jaarlijks meer dan 200.000 incassozaken bij de kantonrechter aangebracht in Nederland – in de meeste gevallen had een correcte toepassing van de BIK-staffel én de 14-dagenbrief de gang naar de rechter kunnen voorkomen. In dit artikel leest u alles over de berekening van incassokosten, de wettelijke staffel, de deurwaarderskosten en de wettelijke rente in 2026.
Wat zijn buitengerechtelijke incassokosten (BIK)?
Buitengerechtelijke incassokosten (BIK) zijn de kosten die een schuldeiser maakt voor het innen van een vordering buiten de rechtbank om – via aanmaningen, telefonisch contact en betalingsonderhandelingen. Op grond van BW artikel 6:96 lid 2 onder c mogen deze kosten worden verhaald op de schuldenaar – mits aan de wettelijke voorwaarden is voldaan.
Wettelijke voorwaarden voor het in rekening brengen van BIK
- De betalingstermijn van de factuur dient te zijn verstreken.
- Bij consumenten (particulieren): de schuldeiser heeft de 14-dagenbrief verstuurd – een formele aanmaning waarbij de consument minimaal 14 dagen de gelegenheid heeft gekregen om te betalen vóórdat incassokosten worden berekend (BW 6:96 lid 6).
- Bij zakelijke schuldenaren (B2B): partijen mogen contractueel afwijken van de wettelijke staffel – hogere incassokosten zijn mogelijk mits overeengekomen in de algemene voorwaarden.
- De incassokosten dienen te worden aangekondigd in de aanmaning – zodat de schuldenaar weet welke gevolgen uitblijven van betaling heeft.
De wettelijke BIK-staffel 2026
De wettelijke incassokosten worden berekend op basis van een vaste staffel over de hoofdsom (de verschuldigde vordering, exclusief rente en kosten). De staffel is vastgelegd in het Besluit BIK (Stb. 2012/141, gewijzigd 1 oktober 2024):
| Schijf (hoofdsom) | Percentage | Maximaal per schijf | Cumulatief maximum |
|---|---|---|---|
| Over de eerste € 2.500 | 15 % | € 375 | € 375 |
| Over de volgende € 2.500 (€ 2.500 – € 5.000) | 10 % | € 250 | € 625 |
| Over de volgende € 5.000 (€ 5.000 – € 10.000) | 5 % | € 250 | € 875 |
| Over de volgende € 190.000 (€ 10.000 – € 200.000) | 1 % | € 1.900 | € 2.775 |
| Over het meerdere boven € 200.000 | 0,5 % | — | Max. totaal € 6.775 |
Minimum BIK: € 40 – ook als het berekende percentage lager uitvalt.
Maximum BIK: € 6.775 per vordering – ongeacht de hoogte van de hoofdsom boven € 200.000.
Rekenvoorbeelden BIK 2026
| Hoofdsom | Berekening | BIK |
|---|---|---|
| € 100 | 15 % × € 100 = € 15 → minimum geldt | € 40 |
| € 500 | 15 % × € 500 = € 75 | € 75 |
| € 1.500 | 15 % × € 1.500 = € 225 | € 225 |
| € 2.500 | 15 % × € 2.500 = € 375 | € 375 |
| € 5.000 | € 375 + 10 % × € 2.500 = € 375 + € 250 | € 625 |
| € 10.000 | € 375 + € 250 + 5 % × € 5.000 | € 875 |
| € 50.000 | € 875 + 1 % × € 40.000 | € 1.275 |
Wettelijke rente: een bijkomende kostenpost voor de schuldenaar
Naast de BIK mag de schuldeiser ook wettelijke rente vorderen over het openstaande bedrag – vanaf het moment van verzuim. In Nederland gelden twee tarieven (Rijksoverheid, 2026):
| Type vordering | Rentetarief 2026 | Wettelijke basis |
|---|---|---|
| Handelstransacties (B2B) | 10,4 % per jaar (per 1 juli 2026) | BW 6:119a |
| Vorderingen op consumenten | 4,0 % per jaar (per 1 januari 2026) | BW 6:119 |
De wettelijke rente loopt vanaf de dag na de vervaldatum van de factuur (bij een contractuele fatale termijn) of vanaf het moment van verzuim (na ingebrekestelling – BW 6:82/83). De rente wordt berekend over de hoofdsom per kalenderdag.
Wat is een redelijk incassobedrag?
De wettelijke BIK-staffel bepaalt het maximumbedrag dat u bij een consument in rekening mag brengen. Bij zakelijke schuldenaren (B2B) kunt u in uw algemene voorwaarden hogere incassokosten overeenkomen – mits redelijk en proportioneel. Bij het bepalen van een redelijk incassobedrag geldt:
- Proportionaliteit: De incassokosten dienen in verhouding te staan tot het te betalen bedrag. Een incassokost van € 40 voor een factuur van € 50 is disproportioneel – de rechter kan dit matigen.
- Motiverend maar niet verstorend: Het bedrag moet voldoende zijn om de schuldenaar te motiveren snel te betalen – maar niet zo hoog dat het de klantrelatie permanent beschadigt.
- Opnemen in algemene voorwaarden: Om incassokosten te kunnen verhalen op een zakelijke schuldenaar, dient u dit expliciet op te nemen in uw algemene voorwaarden of in de overeenkomst. Anders kunt u alleen de wettelijke BIK-staffel toepassen.
Welke kosten brengt een deurwaarder in rekening?
Als de tussenkomst van een incassobureau geen resultaat heeft, kan een gerechtsdeurwaarder worden ingeschakeld. Ook in de pre-dagvaardingsfase mag de deurwaarder incassokosten in rekening brengen – deze worden evenals de BIK doorberekend aan de schuldenaar. In de gerechtelijke fase komen daar de wettelijk gereguleerde ambtshandelingstarieven (Btag, 2026) bij:
| Ambtshandeling | Tarief (excl. btw, 2026) | Verhaalbaar op schuldenaar? |
|---|---|---|
| Dagvaarding uitbrengen | € 85 – € 150 | ✅ Ja – via proceskostenveroordeling |
| Vonnis betekenen | € 85 – € 105 | ✅ Ja |
| Bankbeslag (per bank) | € 50 – € 150 | ✅ Ja |
| Loonbeslag (per loonperiode) | € 50 – € 100 | ✅ Ja |
| Beslag op roerende zaken | € 105 – € 200 | ✅ Ja |
| Executieverkoop roerende zaken | € 200 – € 500+ | ✅ Ja |
| Gedwongen ontruiming | € 500 – € 1.500+ | ✅ Ja |
| Griffierecht kantonrechter | € 100 – € 534 | ✅ Ja – via proceskostenveroordeling |
Belangrijk: alle deurwaarderskosten en griffierechten worden bij een gewonnen procedure verhaald op de schuldenaar via de proceskostenveroordeling (Rv art. 237). Blijkt de schuldenaar insolvabel, dan komen deze kosten alsnog voor rekening van de schuldeiser.
| 💡 Tip: Neem in uw algemene voorwaarden altijd een bepaling op dat buitengerechtelijke incassokosten voor rekening van de debiteur zijn – en verwijs daarin expliciet naar de wettelijke BIK-staffel. Zo bent u juridisch gedekt en kunt u bij een rechtszaak uw incassokosten volledig verhalen. Laat uw algemene voorwaarden controleren door een jurist of incassobureau om fouten te voorkomen. |
Bronnen: BW 6:96/119/119a/82/83, Besluit BIK (Stb. 2012/141, gewijzigd 1 okt. 2024), Btag 2026 / KBvG.nl, Rechtspraak.nl Griffierechten 2026, Rv art. 237, Wki / Justis 1 okt. 2026, Rijksoverheid.nl handelsrente jul. 2026 – Stand oktober 2026
Ontvang gratis offertes van incassobureaus voor uw openstaande vorderingen
Wilt u weten welk incassobureau uw openstaande facturen het meest effectief int – en wat het u precies kost? Vraag kosteloos en vrijblijvend offertes aan bij meerdere Wki-geregistreerde incassobureaus en vergelijk de beste oplossingen voor uw situatie.
